ŚCIĄGI.PL :: Program artystyczny w "Confiteorze" Przybyszewskiego (pozycja artysty, hasło "sztuka dla sztuki")

> Strona główna

Szukaj ściągi
Szukanie zaawansowane | Dodaj prace

Temat: Program artystyczny w "Confiteorze" Przybyszewskiego (pozycja artysty, hasło "sztuka dla sztuki")

Program artystyczny w "Confiteorze" Stanisława Przybyszewskiego (pozycja artysty, hasło "sztuka dla sztuki").

W 1899 r. na łamach krakowskiego "Życia" ukazał się słynny artykuł Przybyszewskiego pt. "Confiteor", w którym hasło "sztuka dla sztuki" postawiło sztukę na niebosiężnym piedestale, a z artysty uczyniło jej kapłana.

Według Przybyszewskiego, "sztuka nie ma żadnego celu, jest celem sama w sobie, nie może być na usługach jakiejkolwiek idei. Sztuka stoi nad życiem. Sztuka tendecyjna, sztuka pouczająca, sztuka - rozrywka, sztuka - patriotyzm, sztuka mająca jakiś cel moralny lub społeczny przestaje być sztuką, a staje się biblią pauperum" (książką o niskim poziomie, dla ludzi prymitywnych). Artysta, który szuka poklasku, który swoim dziełem chce oddziaływać na społeczeństwo, któremu zależy na opinii odbiorców, nie jest godzien miana artysty - głosi autor artykułu.

Działalność prawdziwego twórcy ma dążyć do odbicia absolutu, czyli duszy artysty i duszy wszechrzeczy.

Zdaniem Przybyszewskiego sztuka musi byc uwolniona od wszelkich związków ze społeczeństwem i od jakiejkolwiek społecznej służby. Sztuka nie może występowac w służbie idei. Prawdziwa sztuka jest wolna od każdej służebności, posiada pełną autonomię i jest sztuką dla sztuki. Artysty nie mogą obchodzić prawa społeczne czy etyczne.

Manifest Przybyszewskiego był polemiką z polską tradycją sztuki zaangażowanej w życie narodu i jego poszczególnych warstw społecznych, a szczególnie polemiką z tendencyjna literaturą pozytywistyczną podejmującą problemy wychowawcze i zadania propagandowe.

Drugą warstwą "Confiteor" Przybyszewskiego jest założenie o braku mozliwości pogodzenia wysokich walorów artystycznych dzieła z jakimkolwiek służebnym wobec idei charakterem sztuki. Przybyszewski dyskredytował twórczość o charakterze instrumentalnym. Sztuka taka ma zasięg wyłącznie lokalny, wręcz zaściankowy i mierne znaczenie.

Sztuka prawdziwa to sztuka uniwersalna, dla której nie istnieją żadne granice. Sztuka polska nie może mieć szerszego znaczenia jeśli uwiązana będzie w polskie realnia społeczne, polityczne i narodowe. Jej czytelność była ograniczona tylko do odbiorców znających szczegóły polskiej historii politycznej.

Wygenerowano: 2006-05-03

Dodaj pracę