Luteranizm
Luteranizm to teoria ufnej, bezgranicznej wiary w łaskę Bożą i szansę pozyskania nieba przez człowieka niezdolnego do samodzielnego zbawienia. Marcin Luter, zakonnik niemiecki sam założył ten odłam Kościoła, gdyż krytykował niedopuszczalność rozwodów, oraz sakrament kapłaństwa i chrztu we wczesnym wieku. Twierdził, że jedynym źródłem wiary jest Biblia, a szczególnie ewangelie i każdy może je dowolnie interpretować. Odrzucił role papieża, biskupów i kapłanów, gdyż uważał te instytucje za niepotrzebne, a osoby zakonne nie były objęte celibatem. Twierdził, że zbawienie opiera się wyłącznie o zbawczą śmierć Jezusa Chrystusa, a nie o dobre uczynki. Luter w 1521 roku spalił publicznie bullę papieską, w której go oskarżał i przekonywał do zmienienia swoich poglądów. Wkrótce po tym wydarzeniu, Luter skazany został na banicję. Luteranizm dawał człowiekowi samodzielność, ale i ryzyko w dociekaniach natury religijnej.
Adwentyści
Adwentyści, to nazwa kilku chrześcijańskich wspólnot religijnych, z których pierwszą założono 1833 roku, w USA. Obecnie największą wspólnotą adwentystów jest założony w 1844 roku Kościół Adwentystów Dnia Siódmego. Kościół ten opiera się w doktrynie na dziełach teologicznych i komentarzach biblijnych, uznaje sobotę za dzień święty, wskazuje na bliskość powtórnego przyjścia Jezusa Chrystusa (adwent). Adwentyści angażują się w zwalczanie nałogów i popieranie zdrowego trybu życia. W Polsce istnieją od 1888 roku.
Kalwinizm
Kalwinizm to doktryna religijna stworzona przez Jana Kalwina i przyjęta następnie przez wszystkie Kościoły ewangelicko-reformowane.; w znaczeniu szerszym jeden z głównych odłamów protestantyzmu. Zaczął się rozwijać od 1536 roku Podstawą kalwinizmu jest nauka o predestynacji, czyli przeznaczeniu. Twierdzono, że los człowieka jest z góry przesądzony przez Boga. Kalwinizm nie uznaje papiestwa i hierarchii kościoła, odrzuca celibat księży i uznaje dwa sakramenty: chrzest i Eucharystię, ponadto kalwinizm nakazuje surowy tryb życia, potępia wszelkie rozrywki i zaleca częste czytanie Pisma Świętego, interpretowanego przez Kalwina. Kalwinizm obarczał wierzących, poczuciem niepewności i zagrożenia, wynikającego z teorii predestynacji.
Arianizm
Arianizm wywodził się z Kościoła kalwińskiego. Odłam traktował Chrystusa jako człowiek, podniesionego do wysokości Boga dopiero po zmartwychwstaniu. Uważano Biblię za nieskażone źródło nauki i wiary.
Prezbiterianie
Prezbiterianie byli wyznawcami kalwinizmu w Anglii i Szkocji, którzy w XVI w. Nie przyjęli zasady episkopalizmu, obowiązującej w anglikanizmie. Byli prześladowani do 1688 roku, kiedy emigrowali masowo do Ameryki południowej.
Hugenoci
Hugenoci, byli wyznawcami kalwinizmu we Francji w XVI i XVII w. W 1559 roku hugenoci zwołali pierwszy synod narodowy, ogłosili zbiór zasad wiary (Confissio Galliacana) i utworzyli jednolitą organizację kościelną. Przywódca hugenotów, Henryk III Nawarski, przeszedł na katolicyzm i objął tron we Francji. W 1598 roku przyznano hugenotom swobodę kultu i niemal całkowite uprawnienie. Po odebraniu im tych przywilejów (za panowania Ludwika XIV) hugenoci wyemigrowali do Anglii, Niderlandów, Prus i Szwajcarii, co osłabiło gospodarkę francuską. W 1787, hugenoci odzyskali prawa cywilne, a rewolucja francuska (1789) i kodeks Napoleona (1804) zrównały ich prawa z katolikami.
Baptyści
Baptyści, wyznanie chrześcijańskie wyrosłe z ewangelicko reformowanego nurtu reformacji, podkreślające konieczność osobistego nawrócenia się dorosłego człowieka, publiczne wyznania wiary w Jezusa Chrystusa i przyjęcia chrztu przez zanurzenie(udzielanego dopiero po 14 roku życia). Pierwsze gminy baptystów powstały w 1609 roku, a obecnie Światowy związek Baptystów zrzesza ponad 50 mln wyznawców, zrzeszonych w autonomicznych Kościołach krajowych. W Polsce jest ich ok. 10 tysięcy.
Anabaptyści
Anabaptyści, to wspólna nazwa gmin protestacyjnych negujących ważność chrztu niemowląt i praktykujących chrzest dorosłych. Pierwsze gminy anabaptystów działały od 1523 roku w Zurychu. Dzięki radykalnej ideologii społecznej, wywarli ogromny wpływ na przywódców ruchów chłopskich. Byli zwalczani przez władze świeckie oraz Kościół katolicki i luterański. Ich dorobek teologiczny przetrwał m. In. W Kościołach baptystów i mennonitów.
Wygenerowano: 2006-06-16
darmowe wypracowania i ściągi - szkoła i studia
